Stotteren
is slechts 'n klein deel van je gehele mens zijn, dat even om mee te beginnen.
Hoewel Speaking Circles niet speciaal ontwikkeld zijn voor mensen die stotteren,
zijn er zeker op dit gebied voor stotteraars voordelen mee te behalen. Sterker,
hoewel Speaking Circles ontstaan zijn als methode voor spreken in het openbaar,
de mogelijkheden voor "persoonlijke ontwikkeling" met Speaking Circles
gaan veel verder dan uitsluitend op het vlak van "spreken in het openbaar".
1. Natuurlijk zijn alle "gewone" voordelen van
Speaking Circles ook van toepassing voor stotteraars. Dat spreekt vanzelf,
lijkt me. Klik dáárvoor even op Speaking
Circles.
2. De waarde van Speaking Circles voor stotteraars komt vooral naar voren
op het gebied van de negatieve emoties die rond stotteren een rol spelen.
3. In het algemeen kun je stellen: "waar je aandacht aan geeft dat groeit".
Met meer acceptatie van jezelf als mens die (toevallig) stottert, gaat er
minder aandacht naar dat stotteren. Bij Speaking Circles ligt het accent uiteraard
niet op stotteren, maar juist op "jezelf zijn in communicatie met anderen".
Je wordt dus eerder afgeleid van die aandacht op stotteren.
4. Bij Speaking Circles wordt ook met "stilte" gewerkt. In dat geval
is er uitsluitend sprake van "verbinding met je publiek", waarbij
woorden geen rol spelen. In Speaking Circles krijg je waardering voor wie
je bent en niet voor wat je zegt.
5. In Speaking Circles kan de manier waarop je naar jezelf kijkt als stotteraar
veranderen en leiden tot meer zelfacceptatie en zelfvertrouwen, niet in de
laatste plaats door de positieve waardering die je ontvangt en ook aan elkaar
geeft.
Zonder in discussie te gaan over allerlei methoden om aan
stotteren te werken, ben ik van mening dat "elke methode" die iets
toevoegt aan een oplossing voor een probleem - en dus ook voor stotteren -
bruikbaar is. Speaking Circles is in dit geval één van de mogelijkheden,
en wel één die vooral zijn waarde heeft op het emotionele vlak.
Voor een uitgebreid artikel over "Stotteren en Speaking
Circles" van The British Stammering Association, klik
hier.
Deze pagina over stotteren is niet wetenschappelijk onderbouwd.
Dat is ook niet mijn bedoeling. De pagina is gebaseerd op mijn eigen inzichten
en ervaringen (overigens als niet-stotteraar) met o.a. stotteraars én
tevens op de ervaringen van deelnemers, o.a. vanuit vereniging Demosthenes.
![]()
Ervaringen van stotteraars:
Aan stotterende deelnemers vroeg ik te reageren op 'n aantal
vragen na hun deelname aan één of meerdere open Speaking Circles
in 2004/2005. Hun reacties (waar nodig/mogelijk ingekort) tref je hieronder
aan.
1. Welke inzichten heeft de workshop je gegeven m.b.t. stotteren
?
Antwoorden:
In de workshops Speaking Circle leer je, dat het spreken eigenlijk vanzelf
gaat als je een goed contact hebt met de toehoorders.
Ik was door het volgen van een stottertherapie al over een
groot deel van mijn angst heen, om mijn stem en eventueel het stotteren te
laten horen. Stotteren heeft volgens mij voornamelijk met angst te maken!
[...........] Jouw oefeningen in het kontakt maken met de zaal, zonder iets
te zeggen, gaven mij zoveel ontspanning, dat ik het gevoel had dat mij niets
meer kon gebeuren. Daardoor lost de angst ook op, en dan maakt het ook niet
meer uit of je soms wat moeilijk uit een woord komt. [.........] Jouw workshop
heeft mij bevestigd, dat stotteren voornamelijk met angst te maken heeft!
Dat mensen veel minder kritisch naar je kijken dan jezelf
doet en ook lang niet alles merken van wat er allemaal in je hoofd om gaat.
Dat het stotteren eigenlijk maar een erg klein onderdeel
van je totale communicatie is. Ik heb bij Speaking Circles gemerkt dat het
vooral gaat om contact te maken met jezelf en het publiek. Het stotteren staat
dit contact maken niet in de weg.
![]()
2. Heeft de workshop je meer algemeen zelfvertrouwen
gegeven ?
Antwoorden:
Ja, hoewel het voor mij nog veel oefening vraagt om minder negatief met mezelf
en meer met de gesprekspartner bezig te zijn.
Mijn zelfvertrouwen is daardoor toegenomen.
Ja, ben toch wat positiever over mezelf gaan denken.
Gedurende een korte tijd, en vooral tijdens de workshops
zelf, had ik de erg bijzondere ervaring dat het goed was zoals ik was en voelde
ik echt een diep vertrouwen in mezelf. Echter, in mijn ervaring is zelfvertrouwen
iets waar je aan moet blijven werken, en dat niet enkel door twee workshops
gerealiseerd kan worden. Dat doet echter niets af aan het feit dat ik de beide
workshops die ik heb bezocht erg bijzonder vond.
![]()
3. Heeft de workshop je meer zelfvertrouwen t.a.v. spreken
gegeven ?
Antwoorden:
Ja.
Ik heb niet zo'n gebrek aan algemeen zelfvertrouwen, maar
mijn zelfvertrouwen t.a.v. spreken is door de workshop toegenomen.
Dat niet, al heb ik wel geleerd dat, alvorens te gaan spreken,
eerst rustig de tijd te nemen en oogcontact te zoeken, de angst om voor een
groep te staan wegzakt.
Het feit dat ik tien minuten een verhaal kon vertellen zonder
veel voorbereiding geeft inderdaad wel een zeker vertrouwen. Maar een bepaald
basisvertrouwen in mijn spreken had ik geloof ik al wel.
![]()
4. Wat vond je speciaal goed aan Speaking Circles ?
Antwoorden:
De oefeningen in het kontakt maken met de zaal en geheel ontspannen voor de
zaal te staan. Als dat goed gaat, kan je niets meer gebeuren. En dat komt
ook weer neer op het loslaten van angst.
De relaxte sfeer, [........] , het spirituele niveau, [.......]
De aandacht voor de positieve punten van iemands presentatie
en het benoemen van hoe je op je publiek overkomt.
De eenvoud en de toch erg krachtige resultaten. Weinig mij
bekende methodes voor spreken in het openbaar weten in dergelijke simpele
aanwijzingen zoveel wijsheid te herbergen.
![]()
5. Welke effecten van de workshop heb je gemerkt in je dagelijks
leven ?
Antwoorden:
Ik ga makkelijker oogcontact met gesprekspartners aan en vertrouw meer op
het spontane ontstaan van "tekst".
Ik maak nog makkelijker kontakten met mensen. En omdat ik
communicatie tussen mensen erg interessant vind, heb ik pas een workshop gevolgd
in luistervaardigheden. Ook heel leuk!
Ik ben me er nu meer van bewust dat je met goed bedoelde
kritiek en opmerkingen meer kwaad kunt aanrichten dan je denkt.
(noot van Stef: In Speaking Circles ontvang je uitsluitend "waardering".)
Deze effecten waren er bij mij vooral op de korte termijn,
en dan met name op het gebied van zelfvertrouwen. Ik merkte een bepaalde openheid
en ontspannenheid t.o.v. mezelf. Helaas merk ik wel dat die effecten lastig
zijn om vast te houden.
![]()
6. Zou je vaker mee willen doen aan een Speaking Circle ?
Antwoorden:
Ja, hoewel de normale prijs voor de "hobby" deelnemer wel hoog is.
Ik denk dat ik met de ervaring van de door mij gevolgde workshop
voorlopig vooruit kan.
Zeker wel, al moet die dan wel toegespitst zijn op stotteraars.
Bij de “gewone” workshops mistte ik wel de aandacht voor de technische
aspecten van een presentatie, zoals lichaamshouding, verstaanbaarheid enz.
(noot van Stef: in geen enkele Speaking Circle wordt gewerkt met individuele
tips, hoe goed bedoeld zo ook zouden zijn.)
Ja, zeker weten.
![]()
7. Wat vindt je van deelname aan een Speaking
Circle uitsluitend bedoeld voor mensen die stotteren ?
Antwoorden:
Ja, prima! Dit kan zeer goed een aanvulling op een stottertherapie zijn en
is sowieso waardevol om mee te maken voor mensen die stotteren. Wil je echt
stottertherapie geven, dan zou je er een logopedist bij dienen te betrekken,
intake gesprek voeren, voortgangsgesprek(ken), contact onderhouden na de workshops,
dossiers aanleggen, etc. Komt nogal wat bij kijken.
(noot van Stef: het is niet mijn intentie om Speaking Circles als zgn. "stottertherapie"
te gaan aanbieden.)
Zelf heb ik daar geen interesse in. Zo als ik nu bezig ben,
gaat het prima.
Ik denk dat Speaking Circles slecht als basis kan dienen.
Ik vond het zelf bijvoorbeeld enger om zitten in de groep iets te zeggen dan
staand voor de groep. In het dagelijks leven komt de eerstgenoemde situatie
vaker voor. Ook niet-stotteraars hebben hier last van. Bijvoorbeeld, iemand
van de ondernemingsraad houdt een presentatie. Na afloop is er de gelegenheid
om vragen te stellen. Hoeveel mensen durven dan daadwerkelijk hun hand op
te steken?
(noot van Stef: weinig mensen, helaas.)
Verder denk ik dat je dan wel moet samenwerken met een andere stotteraar omdat
jijzelf niet weet wat er in het hoofd van een stotteraar om gaat.
(noot van Stef: van geen enkele persoon "weet" ik wat er in diens
hoofd omgaat; daarnaast zou een (ex-) stotterende collega-facilitator m.i.
zeker een meerwaarde betekenen.)
Misschien een goede zaak, maar ik weet niet hoe het uitpakt.
Het kan namelijk zijn dat een mede-stotteraar meer let op het stotteren dan
op wat iemand te vertellen heeft. Dat hoeft niet positief te zijn. Van de
andere kant durft iemand die stottert misschien voor een groep stotterende
mensen beter voor zijn of haar handicap uit te komen.
![]()
8. Wil je nog iets toevoegen wat je van belang vindt ?
Antwoorden:
Jij hebt zoveel bagage op spiritueel gebied, dat komt lang niet allemaal aan
de orde tijdens de workshops. Kun je misschien iets meer plaats voor inruimen?
(noot van Stef: Soms is daar ruimte voor en vaak ook niet.)
Ik hoop dat je nog lang met het geven van workshops door
zult gaan. Ik wens je daarom veel succes met het verder uitbouwen van de plaatsen
waar je workshops kunt geven. Daarnaast hoop ik dat er tussen Demosthenes
en Speaking Circles een vruchtbare samenwerking kan ontstaan waar we allebei
van profiteren. (noot van Stef: inmiddels, sinds september 2005 geef ik Speaking
Circles in het hele land.)